10 - 10 - 2023
Georg Busse
Dziś sylwetka kolejnego parlamentarzysty z gminy Kcynia z okresu II Rzeczypospolitej. Dr Georg Busse, właściciel majątku Tupadły, senator I, II i III kadencji Senatu w latach 1922-1935, wybierany w ówczesnym województwie poznańskim.
Georg Busse (na zdjęciu) urodził się w Tupadłach 22 stycznia 1871 roku, w majątku nabytym przez jego ojca Theodora w drugiej połowie XIX wieku. Studiował prawo w Lipsku, Jenie i Wrocławiu, po czym pracował jako asesor sądowy w Poznaniu i Inowrocławiu. W latach 1900–1918 zasiadał w sejmiku powiatowym w Szubinie, był jednocześnie posłem do pruskiego Landtagu w Berlinie (1908–1918). Po traktacie wersalskim pozostał w Wielkopolsce działając na rzecz niemieckiej mniejszości narodowej. W latach 1923–1935 był przewodniczącym Zarządu Głównego Westpolnische Landwirtschaftliche Gesellschaft (Towarzystwo Rolnicze Polski Zachodniej).
Georg Busse (na zdjęciu) urodził się w Tupadłach 22 stycznia 1871 roku, w majątku nabytym przez jego ojca Theodora w drugiej połowie XIX wieku. Studiował prawo w Lipsku, Jenie i Wrocławiu, po czym pracował jako asesor sądowy w Poznaniu i Inowrocławiu. W latach 1900–1918 zasiadał w sejmiku powiatowym w Szubinie, był jednocześnie posłem do pruskiego Landtagu w Berlinie (1908–1918). Po traktacie wersalskim pozostał w Wielkopolsce działając na rzecz niemieckiej mniejszości narodowej. W latach 1923–1935 był przewodniczącym Zarządu Głównego Westpolnische Landwirtschaftliche Gesellschaft (Towarzystwo Rolnicze Polski Zachodniej).
Na zdjęciu powyżej: Dwór w Tupadłach (domena publiczna)
Na zdjęciu powyżej: Dwór w Tupadłach (domena publiczna)
"... w okresie polskim stał się wybitną osobowością poznańskiej społeczności niemieckiej, ale także wśród rolników obu narodowości. Rozwinął stado krów rasy Schwarzbunter Ostpreussen, które przejął od ojca i które w 1905 roku, dzięki wielkiej pracy i umiejętnościom, zostało zarejestrowane jako najlepsze stado tej rasy w Polsce. Średnia produkcja wynosząca 5500 litrów mleka, czyli 187 kg tłuszczu mlecznego, była jak na tamte czasy ogromna! Wartość 60 krów mlecznych wynosiła prawie 1/4 miliona marek niemieckich. Busse otrzymał wiele wyróżnień, m.in.: złoty medal państwowy na wielkiej wystawie państwowej w Poznaniu w 1929 r. Zarówno Polacy, jak i Niemcy woleli kupować byki w Tupadłach. Busse doskonale mówił po polsku, organizował dni otwarte (z doskonałym węgierskim winem!) i był szczególnie tolerancyjny..." (źródło: "Saat und Ernte. Lebensbilder posener deutscher Landwirte, 1978")
Doktor Georg Busse był żonaty z Elisabeth von Heyne. Małżeństwo było bezdzietne, a para przez długi czas mieszkała osobno.
We wrześniu 1939 wysiedlony przez władze polskie i wywieziony na wschód; powrócił i prowadził gospodarstwo rolne. Od 1941 członek NSDAP.
W styczniu 1945 był w kolumnie uciekinierów zatrzymanej przez Rosjan. 24 stycznia 1945 r. dr Busse wraz ze swoim starszym inspektorem Dirksem i gospodynią zostali zabici przez żołnierzy Armii Czerwonej w pobliżu Pietronek na drodze Margonin - Chodzież. Nie wiadomo, gdzie został pochowany.
We wrześniu 1939 wysiedlony przez władze polskie i wywieziony na wschód; powrócił i prowadził gospodarstwo rolne. Od 1941 członek NSDAP.
W styczniu 1945 był w kolumnie uciekinierów zatrzymanej przez Rosjan. 24 stycznia 1945 r. dr Busse wraz ze swoim starszym inspektorem Dirksem i gospodynią zostali zabici przez żołnierzy Armii Czerwonej w pobliżu Pietronek na drodze Margonin - Chodzież. Nie wiadomo, gdzie został pochowany.
tekst: Zbigniew Prusak
Na zdjęciach z domeny publicznej dr Georg Busse i dwór w Tupadłach.
źródło: wikipedia, senat.edu.pl, "Saat und Ernte. Lebensbilder posener deutscher Landwirte, 1978"
źródło: wikipedia, senat.edu.pl, "Saat und Ernte. Lebensbilder posener deutscher Landwirte, 1978"
Zdjęcie wykorzystane na okładce: Sejm. Fot. Henryk Poddębski. Domena publiczna (źródło: Biblioteka Narodowa)
