Logo Dźwiękowe Archiwum Kcyni

Sylwetka ks. Stanisława Marusarza

WSTĘP Nie każdy wie, że parafia św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Brzyskorzystwi oprócz proboszcza miała również wikariusza. Był nim ksiądz, który poniósł śmierć męczeńską. W roku 2022 minęło 80. lat od tego wydarzenia. Dlatego w tą okrągłą rocznicę mieszkańcy Sobiejuch z inicjatywy p. Krzysztofa Goclika chcieli przybliżyć jego postać. Opracowany został folder, którego treść przekazujemy Państwu w tym artykule. Autorka folderu wyraziła zgodę na publikację materiału na stronie Dźwiękowego Archiwum Kcyni, za co serdecznie dziękuję. 

Ksiądz STANISŁAW MARUSARZ

I POCZĄTKI ŻYCIA MĘCZENNIKA Stanisław Marusarz był prawdziwym góralem z krwi i kości. Pochodził z Podhala. Urodził się w roku 1898 w Skrzypnem, jako dziesiąty z czternaściorga dzieci. Jego rodzicami byli Andrzej i Anna Marusarzowie. Naukę rozpoczął w szkole w Skrzypnem. Następnie uczył się w gimnazjum w Nowym Targu. Był bardzo uzdolnionym uczniem. W roku 1911 przyjął sakrament bierzmowania z rąk bp. Adama Sapiehy. W latach 1916 – 1917 został powołany do służby wojskowej w armii austriackiej. Jako ochotnik wstąpił do armii polskiej. Miało to miejsce 1 listopada 1918 roku. W wojsku służył do grudnia 1919 roku. W trakcie służby wojskowej młody Stanisław zdał egzamin dojrzałości. W roku 1920 (od lutego do czerwca) rozpoczął pracę jako nauczyciel w Szkole Ludowej w Janowie Lubelskim. Natomiast tego samego roku, w lipcu, wstąpił do wojska polskiego jako ochotnik. Uczestniczył w wojnie bolszewickiej.

II STUDIA. SEMINARIUM DUCHOWNE Kolejnym krokiem było rozpoczęcie studiów filozoficznych na Uniwersytecie Poznańskim. Jednak nie studia filozoficzne były prawdziwym powołaniem Stanisława Marusarza. Podjął on decyzję o wstąpieniu do Seminarium Duchownego w Gnieźnie. Swoją prośbę o przyjęciu napisał do arcybiskupa Gnieźnieńskiego i Poznańskiego kard. Edmunda Dalbora Prymasa Polski. Formację kapłańską odbył w latach 1921 – 1925. Święcenia kapłańskie przyjął w wieku 27 lat. Swoją pierwszą mszę odprawił 25 października 1925 roku w kościele parafialnym w Szaflarach. Natomiast dalsze uroczystości odbyły się w jego rodzinnej miejscowości w Skrzypnem.

III PRACA WIKARIUSZA Pierwszą parafią, na jaką został skierowany młody ksiądz Stanisław w roku 1926, był kościół pw. Św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Brzyskorzystwi. Kapłan służył również w kaplicy w Sobiejuchach, która była filią parafii. Do jego obowiązków należało, m.in. udzielanie sakramentów świętych. Pierwsze dziecko wikariusz Marusarz ochrzcił 10 stycznia 1926 roku. Natomiast 17 stycznia tego samego roku udzielił po raz pierwszy sakramentu małżeństwa parafianom z Retkowa. Z zapisu ksiąg parafialnych ksiądz Stanisław 30 stycznia 1927 roku udzielił ostatniego ślubu. Łącznie podczas swojej posługi w Brzyskorzystwi połączył węzłem małżeńskim 14 par. Opiekował się Stowarzyszeniem Młodych Polek. Był dobrym i lubianym przez parafian księdzem. Kolejnym miejscem, w którym objął obowiązki wikariusza, była parafia św. Michała Archanioła w Kcyni. 

IV BUDOWNICZY KOŚCIOŁA W STRZAŁKOWIE Następną funkcją, jaką objął w roku 1931 ksiądz Marusarz, były obowiązki proboszcza w parafii w Strzałkowie. Jego zadaniem na prośbę bp. Antoniego Laubitza była odbudowa kościoła, który spłonął w roku 1932. Tutaj dał się poznać jako świetny organizator, nie brakowało mu zapału ani energii do powierzonego mu zadania. Jednak nowa świątynia została wybudowany w innym miejscu. Ksiądz Stanisław myślał przyszłościowo, ponieważ Strzałkowo z czasem zaczęło się rozbudowywać i parafia, która zostałaby wybudowana na starym miejscu, nie pomieściłaby wszystkich parafian. Budowa nowego kościoła postępowała bardzo szybko. Brał w niej udział również ksiądz proboszcz, który prosił o zgodę biskupa o skrócenie sutanny, aby mógł bezpiecznie poruszać się po rusztowaniach i sam pilnować budowy. Taką zgodę od biskupa otrzymał. W roku 1936 kościół został konsekrowany. Natomiast w roku 1937 do Strzałkowa na zaproszenie księdza proboszcza Marusarza przyjeżdża jego góralska rodzina, która pomaga mu w wystroju kościoła. Dekoracje zostały wykonane z drewna, tj. szarotki, dziewięćsiły, krokusy można podziwiać do dzisiaj w ołtarzach, ambonie czy konfesjonałach. Ksiądz Marusarz wybudował również plebanię oraz dom przedpogrzebowy. Niestety w Strzałkowie mieszkał nie całe 2 lata.

V ARESZTOWANIE PRZEZ NIEMCÓW Ksiądz proboszcz zostaje aresztowany przez gestapo 27 marca 1940 roku i trafia do Puszczykówka pod Poznaniem. Następnie w maju tego samego roku zostaje przewieziony do obozu koncentracyjnego w Dachau, gdzie otrzymał numer obozowy 11070. Kolejnym miejscem, gdzie trafia ksiądz Marusarz, to obóz koncentracyjny Mauthausen-Gusen, gdzie pracował ciężko w kamieniołomach. Później przebywał w obozie Gross – Rosen. W grudniu 1940 roku po raz drugi trafia do obozu koncentracyjnego w Dachau. Otrzymał numer obozowy 21972. Z Dachau ksiądz Marusarz pisał listy do rodzeństwa. Pozdrawia w nich swoich bliskich, dziękuje za przesyłane pieniądze i paczki. 17 maja 1942 roku w ostatnim liście przed śmiercią pisał do rodziny: ,,Jestem spokojny, poddaję się woli Boskiej, oddaję siebie i Was pod ochronę Najświętszego Serca Jezusowego i Marii i proszę Was w myślach o modlitwę”. Ksiądz Stanisław Marusarz po ,,eksperymentach medycznych” jakie były na nim stosowane, został zamordowany w komorze gazowej. Śmierć męczeńską poniósł 18 maja 1942 roku.

VI ZAKOŃCZENIE Nie dane było się długo cieszyć księdzu Stanisławowi nowo pobudowanym kościołem i plebanią. Możemy tylko wnioskować, że był by dobrym proboszczem, lubianym przez swoich parafian. Gdyby nie wojna czy ksiądz Marusarz umarł by w tak młodym wieku? Warto pamiętać o tak dobrym człowieku i księdzu. Uczcijmy go w jego męczeńską śmierć.

Tekst opracowała: Ewa Dąbrowska - Goclik, Sobiejuchy 2022 

Do pobrania: Folder Ks. Stanisław Marusarz 

Dodatkowe informacje znajdziesz tutaj: (kliknij w nazwę)

1. Historia parafii Strzałkowo 

2. Biała księga - Martyrologium polskiego duchowieństwa 

3. Męczennik ze Skrzypnego - artykuł w Tygodniku Niedziela 

Galeria zdjęć

SMP z ks. F. Jędrzejewskim. Strzałką zaznaczona Janina Redlak (z d. Nowakowska) Na cmentarzu w Sipiorach SMP z ks. F. Jędrzejewskim. Strzałką zaznaczona Janina Redlak (z d. Nowakowska) SMP z ks. F. Jędrzejewskim. Strzałką zaznaczona Janina Redlak (z d. Nowakowska) Z archiwum Zbigniewa Prusaka Ks. Alojzy Gotowicz. Źródło: WTG Gniazdo Ks. Franciszek Jędrzejewski. Źródło: WTG Gniazdo Kaplica w Sobiejuchach. Fot. z folderu dot. ks. Marusarza Pałuczanin, 1928.07.31, nr 87. Poświęcenie sztandaru S.M.P. w Sobiejuchach Ks. Marusarz z dziedziczką Sobiejuch Wandą Chłapowską i członkiniami Stowarzyszeniami Młodych Polek. Fot. z folderu Okolicznościowy medal dot. ks. Stanisława Marusarza. Fot. K. Goclik Okolicznościowy medal dot. ks. Stanisława Marusarza. Fot. K. Goclik Pogrzeb ks. Opielińskiego. Nadesłał Roman Tadych ks. dr. Jan Opieliński. Portret w posiadaniu parafii farnej Ksiądz Wiesław Kreisner. Z archiwum Aleksandry Modlińskiej Ks. Wiesław Kreisner. Fot. Piotr Makarewicz 4.03.1930 r. pogrzeb Marty Czochralskiej, m.in. o. Efrem, ks. kan. Opieliński. Z archiwum rodziny o. Efrema Ojciec Efrem Maria z Kcyni OFMCap (Stanisław Klawitter) podczas pracy. Z archiwum rodziny o. Efrema Ojciec Efrem (Stanisław Klawitter). Z archiwum rodziny O. Efrem 1968 r. Z archiwum rodziny Pogrzeb Kazimiery Pietrykowskiej, siostrzenicy o. Efrema, X 1936 r. Z archiwum rodziny Stowarzyszenie Młodzieży Polskiej wraz z opiekunem ks. St. Marusarzem. Źródło: Wielkopolska Ilustracja Ks. Kazimierz Sojka. Z archiwum Anny Wadzińskiej Z archiwum Sylwii Kosmatki Z archiwum Sylwii Kosmatki Stowarzyszenie Młodych Polek z ks. Franciszkiem Jędrzejewskim, 11.03.1934 r. Zdjęcie wykonane w pobliżu Sem.Nauczycielskiego. Z archiwum Stanisława Pilarskiego Stowarzyszenie Młodych Polek, Kcynia 1934 r. Wśród członkiń ks. Franciszek Jędrzejewski. Z archiwum Stanisława Pilarskiego Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży Żeńskiej. Kurs Ligi Przeciwlotniczej i Przeciwgazowej, Kcynia 30.01.1935 r. Na zdjęciu ks. Czesław Koczorowski. Z archiwum Stanisława Pilarskiego Katolickie Stowarzyszenie Młodzieży Żeńskiej, grudzień 1935 r. ks. Czesław Koczorowski. Z archiwum Stanisława Pilarskiego Powitanie ks. proboszcza Pawła Pękackiego w 1935 r. Z archiwum Michała Maciejewskiego ks. Czesław Koczorowski. Źródło: strona FB Kocham Łobżenicę ks. Czesław Koczorowski z rodziną: rodzicami, bratem i bratową oraz ich dziećmi. Źródło: strona FB Kocham Łobżenicę Podpis na odwrocie: Pamiątka misji św. w parafii Kcyńskiej, od dnia 19.VI. do dn. 28.VI.1937 roku. Ksiądz Czesław Koczorowski (1szy z prawej). W środku ks. proboszcz Paweł Pękacki. Z archiwum Brygidy Prus Ks. Czesław Wojciechowski. Źródło zdjęcia: www.kujawsko-pomorskie.pl Ks. Czesław Wojciechowski podczas ślubowania składanego przez Sodalicję Mariańską. Z archiwum Marii Kowalskiej Obrazek prymicyjny ks. Czesława Wojciechowskiego. Z archiwum Marii Kowalskiej Obrazek prymicyjny ks. Czesława Wojciechowskiego. Z archiwum Marii Kowalskiej ks. Czesław Wojciechowski. Nadesłał Roman Tadych ks. Czesław Wojciechowski. Nadesłał Roman Tadych Pamiątka mszy prymicyjnej ks. Eugeniusza Ryszki. Z archiwum Ewy Palickiej Pamiątka mszy prymicyjnej ks. Eugeniusza Ryszki. Z archiwum Ewy Palickiej Boże Ciało. Ks. Kazimierz Sojka, 1967 r.Z archiwum Barbary Sobowiec Ks. Kazimierz Sojka. 1967 r. Z archiwum Barbary Sobowiec 50-lecie Chóru Echo, dn. 27.06.82 r. przemawia ks. dziekan Wiesław Kreisner. Z archiwum Kazimierza Jaszczaka o. Efrem Maria a Kcynia OFM Cap (Stanisław Klawitter). Z archiwum Parafii Farnej w Kcyni O. Efrem Maria a Kcynia. Nadesłał Roman Tadych O. Efrem Maria a Kcynia (Stanisław Klawitter). Nadesłał Roman Tadych O. Efrem Maria a Kcynia (Stanisław Klawitter). Nadesłał Roman Tadych Marcin Dunin Prymas Polski. Nadesłał Roman Tadych Ks. arcybiskup Edward Likowski w Kcyni zaczynał. Nadesłał Roman Tadych Ks. Romuald Ziółkowski. Nadesłał Roman Tadych Ks. Romuald Ziółkowski (cz.2). Nadesłał Roman Tadych Ks. Kubowicz (cz.1). Nadesłał Roman Tadych Ks. Kubowicz (cz. 2). Nadesłał Roman Tadych

Pliki do pobrania:

Folder
Format: pdf, 1.73 MB
powrót do kategorii
Poprzedni Następny

Pozostałe
aktualności