Dzięki grantowi ze Stowarzyszenia Żydowski Instytut Historyczny w Polsce, uzyskanemu przez Szkołę Podstawową im. Jana Czochralskiego w Kcyni, możliwe było wydanie broszury pt. "Oni tu żyli przez wieki". Projekt "Oni tu żyli przez wieki - działania popularyzujące wiedzę o kcyńskiej społeczności żydowskiej" zyskał dofinansowanie w wysokości 6 600 zł. To już kolejny projekt grantowy realizowany w Gminie Kcynia ze wsparciem Stowarzyszenia.
Broszura "Oni tu żyli przez wieki" zawiera:
1. Opis i tłumaczenie z języka hebrajskiego i niemieckiego wszystkich tekstów zamieszczonych na macewach zgromadzonych w kcyńskim lapidarium.
Tłumaczenie wykonał dr Sławomir Pastuszka. We wprowadzeniu przygotowanym przez autora czytamy: Każdy nagrobek otrzymał wymieniony w pierwszej kolejności numer porządkowy. Następnie pojawia się metryczka zawierająca personalia świeckie oraz datę śmierci wedle rachuby gregoriańskiej. (...) W lapidarium znajduje się obecnie 15 obiektów nagrobnych z czytelnymi inskrypcjami.
2. Artykuł "Sentymentalna podróż" Cezara Aronsfelda, opisujący jego wizytę w Kcyni w latach 80. XX w.
3. Unikalne materiały - pocztówki i fotografie osób pochodzenia żydowskiego, które miały związki z Kcynią. Pocztówki i materiały archiwalne udostępnił kolekcjoner Zbigniew Prusak.
4. Promocja wielokulturowego dziedzictwa. Opis podejmowanych w ostatnich latach działań, które koncentrują się na ocalaniu pamięci o dawnych mieszkańcach Kcyni - w tym także mieszkańcach żydowskiego pochodzenia. Opisowi działań towarzyszą zdjęcia z wydarzeń i inicjatyw.
5. Wybór źródeł, adresów internetowych, publikacji i opracowań, dotyczących społeczności żydowskich.
Pomysłodawczynią koncepcji broszury i jej redaktorką jest Justyna Makarewicz. Po raz pierwszy otrzymujemy tłumaczenia inskrypcji znajdujących się na kcyńskich macewach. To, co przed nami było dotychczas zakryte, niezrozumiałe, zyskuje sens. Co więcej, w oparciu o przetłumaczone przez dr. Pastuszkę inskrypcje możemy kontynuować nasze poszukiwania, zmierzające do ustalenia faktów dotyczących osób wyznania mojżeszowego z Kcyni. W broszurze zamieszczone zostały także przykłady działań społeczności Szkoły Podstawowej im. Jana Czochralskiego w Kcyni, która od kilku ostatnich lat aktywnie uczestniczy w wielu akcjach mających na celu promocję wielokulturowego dziedzictwa. Jak podkreśla Aleksandra Doiczman, dyrektor Szkoły Podstawowej im. Jana Czochralskiego w Kcyni: to od postawy młodych ludzi zależy, czy uda się nam zbudować społeczeństwo otwarte, wolne od uprzedzeń i nietolerancyjnych zachowań. Szkoła w Kcyni kształtuje postawy swoich uczniów i dba o to, by uczniowie byli świadomi bogactwa lokalnej historii.
Na okładce zamieszczono kolaż zdjęć, w tym unikalne, dotychczas nie publikowane zdjęcia otrzymane od potomków kcyńskich rodzin żydowskich. Broszura została zaprojektowana i wydana przez Wydawnictwo Profill z Szubina. Będzie dystrybuowana nieodpłatnie wśród zainteresowanych mieszkańców - można ją pobrać:
- w stojaku na materiały informacyjne znajdującym się w przedsionku budynku Urzędu Miejskiego w Kcyni
- w pok. 205 w Urzędzie Miejskim w Kcyni (II p.).
Jej wersja elektroniczna (w formacie .pdf) jest dostępna poniżej.
Tekst i zdjęcia: Justyna Makarewicz/Dźwiękowe Archiwum Kcyni
